به گزارش خبرنگار مهر، شمشیربازی اسلحه سابر ایران طی سال های گذشته یکی از رشته های معتبر ورزش کشور در عرصه بین المللی بود؛ تیمی که ۴ دوره متوالی حضور در بازی های المپیک را تجربه کرد و در بخش تیمی، جایگاهی قابل توجه در رنکینگ جهانی داشت. در بخش انفرادی نیز علی پاکدامن بارها در جمع برترین های جهان قرار گرفت تا سابر ایران به یکی از امید های اصلی مدال آوری در رویدادهای بزرگ تبدیل شود.
با این حال پس از المپیک ۲۰۲۴ پاریس، روند نتایج این اسلحه با افتی محسوس همراه شد؛ افتی که نه تنها در نتایج تیمی، بلکه در ضرورت بازنگری در مسیر آماده سازی و برنامه ریزی برای آینده نیز خود را نشان می دهد. در این مدت، محمد رهبری هدایت تیم را بر عهده داشت اما عملکرد سابر ایران نتوانست انتظاراتی را که از این رشته وجود داشت، برآورده کند.
مدال برنز انفرادی علی پاکدامن در بازی های آسیایی ناگویا، بدون تردید دستاوردی ارزشمند بود با این حال، این مدال به تنهایی نمی تواند نشانه ای از بازگشت سابر ایران به روزهای اوج تلقی شود. پاکدامن در آن مقطع در آمریکا تمرین می کرد و موفقیت او را باید در کنار شرایط آماده سازی شخصی اش ارزیابی کرد؛ موضوعی که ضرورت بررسی وضعیت کلی تیم ملی و عملکرد آن در بخش تیمی را از بین نمی برد.
مدال برنز علی پاکدامن در ناگویا ارزشمند است اما نشانه قابل اتکایی برای بازگشت به اوج نیست
فرصت الجزایر که از دست رفت
با آغاز فصل جدید تقویم جهانی شمشیربازی، انتظار می رفت شمشیربازی ایران با برنامه ای روشن تر وارد مسیر تازه شود اما نخستین رویداد تقویم، جام جهانی الجزایر، بدون حضور ورزشکاران ایرانی برگزار شد. در این رقابت ها، کیانا باقرزاده به‌عنوان داور حضور داشت اما نماینده ای از ایران برای حضور در رقابت ها به عنوان ورزشکار اعزام نشد.
این غیبت از آن جهت قابل تامل است که جام جهانی الجزایر می توانست فرصتی مناسب برای محک زدن شمشیربازان جوان و ارزیابی ظرفیت نسل بعدی سابر ایران باشد؛ به‌ویژه آنکه پرواضح بود در این جام بسیاری از چهره های مطرح جهان حضور نخواهند داشت و شرایط برای کسب تجربه بین المللی و سنجش توانایی جوانان فراهم تر است.
ایران دو فصل پیش در همین جام جهانی الجزایر به مقام نایب قهرمانی رسیده بود و اتفاقا آن دوره نیز با غیبت شماری از چهره های مطرح همراه بود. با این وجود، اهمیت حضور در چنین رویداد هایی تنها به کسب مدال محدود نمی شود. برای تیمی که نیازمند جوان گرایی و بازسازی ترکیب خود است، رقابت با حریفان خارجی و قرارگرفتن در فضای مسابقات بین المللی، بخشی از مسیر رشد و آماده سازی به شمار می رود.
در واقع، مسئله اصلی فقط اعزام نشدن به یک جام جهانی نیست بلکه از دست رفتن فرصتی است که می توانست در شرایطی مناسب، به شناخت بهتر نفرات جوان و ارزیابی فاصله آنها با سطح رقابت‌های بزرگسالان کمک کند.
جام جهانی الجزایر که دو سال پیش در آن نایب قهرمان شد، فرصت خوبی برای محک جوانان بود اما از دست رفت
مصر؛ آزمونی متفاوت با فرصت کمتر برای جوانان
دومین رویداد مهم تقویم جهانی شمشیربازی، جام جهانی مصر است که ۲۴ آبان برگزار می شود و ایران نیز در آن حضور خواهد داشت. با این حال، این رقابت ها با حضور پر رنگ تر چهره های مطرح جهان، میدان دشوارتری برای شمشیربازان خواهد بود.
طبیعتا حضور در چنین مسابقاتی برای ملی پوشان ضروری است، اما نمی‌توان انتظار داشت فرصت جوانان برای کسب تجربه و ارزیابی توانایی های شان در مصر، دقیقا همان شرایطی را داشته باشد که جام جهانی الجزایر فراهم می کرد. از همین رو، غیبت در نخستین رویداد فصل، اهمیت برنامه ریزی برای مسابقات پیش رو را دو چندان می کند.
از سوی دیگر، مسابقات آزاد شمشیربازی ایران در اسلحه سابر هشتم آبان برگزار می شود؛ رقابتی که با توجه به فاصله زمانی اندک تا جام جهانی مصر، می تواند در شناسایی نفرات آماده و تصمیم گیری درباره ترکیب اعزامی نقش داشته باشد. اما این فرصت نیز زمانی مؤثر خواهد بود که فدراسیون از پیش، تکلیف مسیر تیم ملی و برنامه کادر فنی را مشخص کرده باشد.
کادر فنی؛ تصمیمی که نمی‌تواند معطل بماند
یکی از مهم ترین پرسش های پیش روی فدراسیون شمشیربازی، وضعیت هدایت تیم ملی اسلحه سابر است. «آیا قرار است همکاری با محمد رهبری ادامه پیدا کند یا تغییراتی در کادر فنی صورت خواهد گرفت؟»، اگر تصمیم بر ادامه همکاری است، برنامه مشخص برای جبران افت نتایج و بازسازی تیم چیست؟ و اگر قرار است مربی دیگری هدایت تیم را بر عهده بگیرد، چرا این تصمیم باید تا نزدیکی رقابت های مهم به تعویق بیفتد؟
با توجه به اینکه طبق تاکیدات علیرضا پورسلمان رئیس فدراسیون شمشیربازی، «کریستین بائو» نیز قرار است به‌صورت غیر مستقیم با شمشیربازی ایران همکاری داشته باشد، تعیین تکلیف مربی داخلی و مشخص‌شدن حدود مسئولیت ها و شیوه همکاری ها اهمیت بیشتری پیدا می کند. همکاری دورادور با یک مربی خارجی، هرچند می تواند بخشی از برنامه فنی باشد، جایگزین ضرورت وجود یک ساختار روشن و مسئولیت پذیر برای هدایت روزانه تیم نخواهد شد.
تیم ملی برای ورود به فصل جدید، بیش از هر چیز به ثبات در تصمیم‌گیری و برنامه‌ای مشخص نیاز دارد؛ برنامه‌ای که هم ترکیب بزرگسالان را در نظر بگیرد و هم مسیر آماده‌سازی نسل آینده را تعیین کند.
فدراسیون در مورد کادر فنی تعیین تکلیف کند؛ همکاری با محمد رهبری ادامه دارد یا گزینه دیگری جایگزین می شود؟
جوان‌گرایی؛ فراتر از تغییر چند نام
در کنار تیم ملی شمشیربازی اسلحه سابر در رده سنی بزرگسالان، وضعیت تیم جوانان نیز باید به‌عنوان بخشی جدایی ناپذیر از برنامه بازسازی سابر مورد توجه قرار گیرد. تغییر نسل در تیمی که سال ها با اتکا به چند چهره باتجربه در سطح بالای جهان رقابت کرده، فرآیندی کوتاه مدت نیست و نمی توان آن را صرفا با انتخاب چند ورزشکار جوان و اعزام مقطعی آن ها به مسابقات محقق کرد.
جوان‌گرایی زمانی نتیجه بخش خواهد بود که اردوهای آماده‌سازی، حضور در رقابت های بین المللی، ارزیابی مستمر عملکرد و ارتباط فنی میان تیم های جوانان و بزرگسالان، در قالب برنامه ای هماهنگ پیش برود. در غیر این صورت، تغییر نسل ممکن است به جابه جایی نفرات محدود شود بی‌آنکه فاصله فنی آن ها با سطح اول جهان کاهش پیدا کند.
فدراسیون پاسخ دهد
فدراسیون شمشیربازی اکنون باید به این پرسش پاسخ دهد که برای ساختن نسل بعدی سابر ایران چه برنامه ای دارد و قرار است این مسیر با چه تقویم و امکاناتی دنبال شود. فرصت های بین المللی محدودند و هر رویدادی که بدون استفاده از ظرفیت آن سپری می شود، می تواند بخشی از زمان مورد نیاز برای آماده سازی نسل آینده را از بین ببرد.
سابر ایران هنوز از ظرفیت انسانی و تجربه حضور در بالاترین سطح رقابت ها برخوردار است؛ اما حفظ این سرمایه و بازگرداندن جایگاه تیمی کشور، به تصمیم های به‌موقع و برنامه ریزی منسجم نیاز دارد. مدال های انفرادی ارزشمندند، اما نمی توانند جایگزین ارزیابی وضعیت کلی تیم شوند.
فصل جدید آغاز شده و رقابت های پیش رو در راه است. اکنون زمان آن رسیده که فدراسیون از مرحله انتظار عبور کند، تکلیف کادر فنی را روشن سازد و برای تیم بزرگسالان و جوانان، مسیری هماهنگ و قابل ارزیابی ترسیم کند. چراکه در ورزشی که رقبا برای ساختن نسل بعدی خود منتظر نمی مانند، تعلل در تصمیم گیری می تواند به‌اندازه یک نتیجه ضعیف، برای آینده تیم ملی هزینه ساز باشد.
